710 . LÃO GIÀ VÀ LÂU ĐÀI XANH Truyện ngắn MẠC NGÔN (1955 - …) Giải Nobel Văn Chương 2012 THÂN TRỌNG SƠN dịch và giới thiệu

Nhà văn Mạc Ngôn (1955 - ...)

 

 “ Tôi nghĩ nhà văn viết vì lương tâm của họ. Họ viết vì độc giả. Chẳng ai viết để đoạt giải cả.” 

   Người vẫn là Quan Mặc Dã (管谟业) sinh vào tháng 2 năm 1955  tại Cao Mật (高密), phía đông tỉnh Sơn Đông, rìa bán đảo Giao Đông (胶东半岛). 

   Hóa ra, do sự trùng hợp ngẫu nhiên nhất, Gaomi nằm cách Zichuan (淄川) vài km, ngày nay là một phần của Zibo, nơi, vào năm 1640, Pu Songling (蒲松龄), tác giả của “Truyện cổ tích” được sinh ra từ đó. studio chatterbox” Liaozhai Zhiyi《聊斋志异》, người có phong cách không xa lạ với phong cách những người đồng thời và đồng nghiệp của mình.

     Tuy nhiên, điều này gần như chỉ là giai thoại. Điều chưa rõ ràng hơn nhiều là tầm quan trọng mà những năm thơ ấu của ông đã để lại cho Mạc Ngôn, và vị trí nguyên thủy trong tác phẩm của ông về Cao Mật quê hương ông, người đã trở thành biểu tượng như Macondo.

    Người nông dân nhỏ bé đến từ Gaomi này sau đó đã trở thành một nhà văn vĩ đại, đăng quang giải Nobel Văn học vào ngày 11 tháng 10 năm 2012.

    “Với sự pha trộn giữa các yếu tố huyền ảo, hiện thực, lịch sử và xã hội, Mạc Ngôn đã tạo ra một thế giới gợi nhớ lại những kiệt tác của hai nhà văn lỗi lạc William Faulkner và Gabriel Garcia Marquez" - ( Viện Hàn lâm Thụy Ðiển đánh giá.)

     Cậu bé Guan Moye sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo, nhưng không đến nỗi nghèo: thời cải cách ruộng đất, họ được xếp vào loại “nông dân giàu có” vì ông nội có một mảnh đất nhỏ; Còn cha ông, ông được coi là nông dân có văn hóa vì ông đọc và biết sử dụng bàn tính. Bị xếp vào loại “phú phú” khiến bạn có “nguồn gốc giai cấp” rất tệ, chỉ sau “địa chủ”, đến mức cậu bé Guan Moye ở trường liên tục bị phân biệt đối xử.

      Ông còn nhớ mùa xuân năm 1961, than được chuyển đến trường. Vì không biết nó là gì nên họ xử lý nó giống như vỏ cây; người lớn sớm bắt chước chúng. Anh quên chính xác mùi vị của nó như thế nào, nhưng điều anh không quên là niềm vui mãnh liệt đến từ việc khám phá những điều mới mẻ mà bạn chưa bao giờ nghĩ có thể ăn được. Cái đói, thức ăn và rượu liên quan đến nó là những chủ đề xuyên suốt các tác phẩm của ông.

     Ông đã tuyên bố nhiều lần rằng, nếu ông trở thành nhà văn, đó là vì các nhà văn, quan chức và do đó được Nhà nước trả lương, được cho là ăn bánh bao ba lần một ngày. Đây là một điều đưa anh đến gần Yu Hua hơn, nhưng trong trường hợp của anh còn kịch tính hơn nhiều vì Yu Hua, sinh năm 1960, không có ký ức về nạn đói và chỉ đơn giản muốn có được một cuộc sống dễ dàng hơn.

      Năm 1966, khi bắt đầu Cách mạng Văn hóa, bị xếp vào loại “phần tử xấu” vì có người chú là địa chủ nên anh bị đuổi học. Sau đó là nhiều năm cô đơn để chăm sóc động vật trên đồng cỏ. Trâu và chim trở thành bạn đồng hành của anh. Anh bắt đầu nói chuyện với họ, và vì dường như họ hầu như không chú ý đến anh nên kể cho nhau nghe những câu chuyện; anh nói với chính mình, đến mức mẹ anh trở nên lo lắng, nhưng đó chỉ là khởi đầu của một cơn khó nói mà sau đó anh ghi lại trên giấy. Quá trình viết của anh ấy dường như hầu như không thay đổi: anh ấy nói rằng anh ấy đã thiết kế các bài viết của mình trong đầu trong thời gian dài; sau đó anh ấy viết rất nhanh, thường là trong vài tuần.

     Có thể hiểu rằng những năm tháng ấy đã để lại cho anh một cảm giác đồng cảm sâu sắc trước nỗi đau khổ của con người, cảm thông với những người bị áp bức và phẫn nộ trước sự bất công. Sau đó, anh biết rằng ăn bánh bao ba lần một ngày không ngăn ngừa được đau khổ, đặc biệt là đau khổ sinh ra từ sự cô đơn và không thể giao tiếp, và nỗi đau khổ này có thể khủng khiếp hơn nhiều so với nỗi đau thuần túy về thể xác. Nhưng trong thâm tâm, anh vẫn giữ được cảm giác không thể nguôi ngoai rằng không có gì tệ hơn cơn đói.

   Để thoát khỏi cảnh nghèo đói và thân phận nông dân, anh, giống như Yan Lianke, chỉ có một lựa chọn duy nhất: gia nhập quân đội. Thật không may, bạn phải có 'nguồn gốc giai cấp' tốt cho việc này. Vì vậy, vào năm 1973, ông đã tìm được việc làm công nhân trong một nhà máy bông, với một chút thúc đẩy, ông nói, và từ đó vào quân đội, năm 1976, năm Chủ tịch Mao qua đời. Ở đó, ông đảm nhiệm nhiều vị trí khác nhau, trật tự đơn giản, dịch vụ an ninh, thư viện, giảng dạy, đồng thời bắt đầu viết trong phòng của mình mà không cần đào tạo đặc biệt hoặc kiến thức lý thuyết.

709 . VIÊN LINH (1938-2024) Những bài lục bát tiêu biểu.

                                                                     

“Thơ Viên Linh như chúng ta đã khảo sát ở bên trên, từ thời tuổi trẻ với những bước chân hăng hái tiến vào cõi văn chương, nồng nhiệt, hăm hở, muốn đi tìm một cái gì thực mới, thực khác, đập phá càng tốt, cần phải chống lại những giá trị cũ, chống lại truyền thống, nghĩa là phải hiện ra trong một cung cách nổi loạn, chống đối, khác người. Nhưng Viên Linh đã rất mau chóng tìm lại được con đường của mình, tìm được sự ổn định trong tư tưởng. Anh vượt qua nhanh chóng những cơn sóng gió, bão táp phù phiếm của chữ nghĩa, để dựng nên thi giới của mình.

 Anh mỉm cười và dường như chẳng cần biết đến, chẳng lưu tâm chút gì những thứ gọi là hiện đại, hay đằng sau, sau nữa của cái hiện đại ấy. Hình như từ sau thời 25 tuổi cho mãi đến ngày nay, anh đã bước đi rất vững chắc trên con đường văn chương. Anh đến gần với các hiền giả phương Đông, anh mê Trang Tử, Lão Tử, và càng ngày càng nghiệm ra được nhiều điều kỳ lạ vô cùng ở kinh Phật. Anh đọc lại, ngẫm nghĩ kỹ lưỡng và gậm nhấm từng hình ảnh, ý nghĩa, thi tứ, tiếng vang trầm và sâu của chữ nơi các bậc tiền hiền từ bao nhiêu đời trước, những Nguyễn Phi Khanh, Nguyễn Trãi, Nguyễn Bỉnh Khiêm, Chu Văn An, Nguyễn Khuyến… Nếu người xưa cho rằng giản dị là cảnh giới tận cùng của văn chương, thì mỗi ngày bước tới là mỗi ngày Viên Linh càng ham muốn tiến đến và sống với sự thật ấy.

(…)

lục bát của Viên Linh, một khía cạnh của thơ Viên Linh, đã đi tới cái đẹp giản dị mà vô cùng thanh tú và tao nhã.”

Huỳnh Hữu Ủy (trích “Thơ Viên Linh của thời lưu vong thất tán”)

708 . NGUYỄN THỊ KHÁNH MINH. -Qua Mùa

                                                                                                          

Qua Mùa

 

Đứng rất buồn và ngó đất xa

Nghe mưa ấm tiếp từng hạt nhỏ

Động trong mình những mạch nước âm u

 

Mắt từng con rơi dầy ngọn cỏ

Nhìn lên hoài trời vẫn rất cao

Vàng hết ngõ mùa đi cũng úa

 

Úa một ngày ta buồn muốn khóc

Không phải mưa của nguồn nuôi nấng

Cho cây kia. Mà xám hết nguồn cơn

 

Kéo ta trôi vào ánh nhìn rất xám

Tường nhà bên hắt chiều vọng âm

Bóng đi qua vệt sầu ảm đạm

 

Rơi đầy vai sương lạnh. Mùa đi      

Không thấy lối. Mơ hồ con bướm gọi

Nhớ ra rồi. Xuân đợi ở đằng kia

 

Sẽ ngày chứ và mở tung cửa sổ

Người về vui như nắng đậu bên thềm

Hơi ấm cỏ khô mùa chim kết tổ

 

Xanh mướt từng bầy lá đi không hết

Hồi vừa sang réo rắt nhất. Vòng tay

Ôm con phố một màu xanh mải miết

 

Là xanh trời. Mây tan trong gió xanh

Ta trông lên gặp cây ngó xuống

Cây đã khoẻ qua rồi ngày tháng bệnh…

 

NGÀY CHAN HOÀ

 

Là mặt trời rạo rực phương đông im

Là vỡ oà. Khao khát. Pha lê đêm

Thời khắc tan nghìn sao mảnh mảnh

 

Nắng từ xa. Bỏ xuống ngày rất nhẹ

Có đuôi mắt lá đưa thầm

Ta cũng thế. Chút hồng khe khẽ

                                                                                       

Gió kẻ mướt khuông trời tơ lụa

Bổng trầm những nốt nhạc treo cao

Đàn chim ấy chưa một lần bỏ phố

 

Gọi cây xanh mọc thêm cành mới

Nói với nhau bàn tay nhỏ reo chuông

Nói với người ban mai vừa tới

 

Nói một mình. Ấm ngọt giữa môi tan

Ấm như thể thu nghìn giọt nắng

Ngọt như hương cỏ mùa xuân

 

Là chiều buông trong nỗi vội vàng

Người hối hả cánh chim bay về tổ

Rồi như mơ. Như mơ. Biến vào khung cửa

 

Thần chú ấy mở được chiêm bao

Nỗi mê hoặc muôn đời giấc ngủ

Một điều gì nghe tựa tiếng xôn xao

 

Đừng tan nhé cho thầm thì gần lại

Trái tim này mỏng lắm như gương

Sợ vỡ những lần thao thức dậy

 

Là thức dậy vô cùng biết thế

Ngó chung quanh ngó đất nhìn trời

Sợ hụt hẫng nên ôm vào rất vội

 

Là tôi là tôi là tôi

Như viên đá lạnh trong ly nước

Sống tận cùng. Chắc thế. Đã tan ra

707 . TIỂU LỤC THẦN PHONG . -Phỏng Vấn NGU TỬ

                                                                                                         

Theo lịch hẹn, Chủ Nhật này phóng viên nhật báo Daily Mirror sẽ gặp nhà văn Ngu Tử tại quán cà phê Enchanted. Có lẽ đây là cuộc phỏng vấn vô tiền khoáng hậu vì xưa nay chưa có cuộc phỏng vấn nào lại thoải mái, vui vẻ và rất hiện thực như thế. Thật tình mà nói thì giống như trà dư tửu hậu, tùng tam tụ tứ hơn là phỏng vấn. Phóng viên Annonymous và Ngu Tử dí dỏm đối đáp nhưng cũng không kém phần tinh tế và sâu sát. Cả người hỏi và người đáp chẳng ngại vấn đề gì, nào chỉ phải mỗi chuyện văn chương chữ nghĩa mà là chuyện đời có liên quan đến sách vở báo chí hôm nay. Cuộc phỏng vấn được đăng toàn bộ trên tờ Daily Mirror cuối tuần, trân trọng kính mời.

Anonymous: Xin chào nhà văn Ngu Tử, anh có thể cho độc giả tờ Daily Miror biết chút ít về thân phận?

Ngu Tử: Xin chào phóng viên Anonymous và độc giả của tờ Daily Mirror, thân phận tôi ư? cũng giống như mọi người vậy thôi. Tôi được sinh ra vào một đêm gần tàn sau lễ cúng giao thừa. Ấy là cái thời khắc chuyển giao cũ và mới, sinh ra ở thể chế Cộng Hòa nhưng đã đến bước sắp chung cuộc và lớn lên trong thể chế Cộng Sản. Không biết có phải vì vậy hay không mà tôi trở nên dở dở ương ương, dở đời dở đạo, dở tỉnh dở mê, dở dại dở khôn, đi về không lối, tiến lui không đường, chẳng hoàn toàn Đông mà cũng không thật sự Tây, trong ngoài đều chẳng thuộc…Đại khái thân phận tôi là thế.

706 . HỒ ĐÌNH NGHIÊM . -Cá Không Ăn Muối

                                                                                                                   

      

Cá chết rồi, để giúp đẹp mặt, người ta ướp cho nó chút muối lên mình mẫy vốn sẵn tanh hôi. Carol không bao giờ ăn cá cho dù là thứ “vô địch ngư” mỗi lát khi bán ra giá không dưới 40 đô. Nó săng chắc như thịt cua và ngọt ngào như thịt của tất cả mọi sinh vật trú dưới đại dương hợp lại. Carol có lối luận chuyện khác lạ: Cá đẹp khi nó vẫy vùng bơi lội trong nước, mang nó đặt vào lòng đĩa… no fucking way. Cá và muối, đó chỉ mới ngắt khúc đầu của một câu thành ngữ, phần sau nguyên dạng là “con cãi cha mẹ trăm đường con hư”. Dĩ nhiên là hoàn toàn được viết bằng tiếng Việt, chỉ riêng người Việt mới thủ đắc lấy nó. Tây tà hả, con cãi cha mẹ hà rầm và có khi cha mẹ nghệch mặt ra: Chúng đúng quá, ta hư hỏng quá, sao ta mãi can thiệp quấy rối tới đời sống riêng tư của nó thế. Khác với Carol, Neil rất thích ăn cá, nó bảo cá chứa nhiều hàm lượng omega-3, rất có lợi cho cơ thể con người, và Neil là thằng con luôn cự cãi đấu võ mồm với nhị vị song thân.

 

Cuộc chiến nào cũng dẫn tới hồi buông màn với hoạt cảnh một kẻ khóc một người cười. Đang ở năm thứ hai đại học, Neil bỏ ngang để xuôi Nam ghi danh vào trường đào tạo Cảnh sát đặc nhiệm. Bỏ lại đằng sau giấc mộng vụn vỡ của thân sinh, câm nín. Tuy chưa học tập việc tác xạ Neil đã bắn gục hình ảnh một tên bác sĩ kỹ sư ngay bên thềm nhà và mọi người sống trong địa hạt yên bình này không hiểu ra cớ sự do đâu Neil đi nuôi mộng trừ gian diệt bạo. Hắn lặng lẽ xa tôi từ dạo ấy, điều này kéo theo chuyện tôi dần thưa gặp mặt Carol. Tôi cũng chẳng đào đâu ra lý do để đến thăm hỏi hai ông bà hiền lành nọ. Họ nấu ăn rất tệ nhưng khi họ mời tới dùng bữa, họ sẽ lấy làm vui vẻ mang thân ra hầu hạ cái đứa “thực bất tri kỳ vị” kia. Cả ông bà rất khoái khẩu món phở gà và chả giò trong khi Neil thích xơi đồ Nhật và Carol khoái nhai thực đơn Pháp. Không cứ là vấn đề ẩm thực, ngay chuyện giải trí xem phim đọc sách mỗi người đều có riêng một trình độ, gu thưởng ngoạn cá biệt và sẵn lòng phun nước miếng vào mặt nhau để bảo vệ thứ chủ quan mình vừa trình bày. Neil bảo tại sao chúng ta phải mất nhiều calories chỉ vì một bên ưa ăn cá bên khoái ăn gà? Carol thì thầm, tranh cãi với kẻ ngốc sẽ chứng minh có hai đứa ngốc.

 

Mùa hè năm đó, như mỗi năm, như đa số bọn sinh viên nghèo, tôi đi làm bán thời gian cho một cửa hiệu phục vụ mọi thứ liên hệ tới sports. Nhân viên sẽ diện đồng phục do “bổn tiệm tự vẽ kiểu” và thú thật tôi chưa bao giờ thấy có bộ đồ thể thao nào xấu xí tới mức ấy. Cũng may khi mặc vào nó không khiến tôi độn thổ, nó gây sự chú ý cho ai đó và rồi tôi gặp lại Carol. Lâu quá, bao nhiêu năm rồi? Có hơn hai năm rồi còn gì. Làm ở đây à, giỏi nhỉ! Trông tôi có gì đổi thay? Carol mập hơn trước nhưng tôi biết cách đánh trống lãng. Tôi giúp được gì cho quý khách đây? Làm như thể là một nhân viên đam mê nghề nghiệp, tôi kéo Carol đi gần hết chu vi rộng rãi của tiệm. Thực sự thì tôi đang chây lười lao động, bắt được con bò lạc và khi sánh vai bên nhau tôi tha hồ hít thở hương hoa của Carol, một mùi vị ấp ủ nhiều kỷ niệm. Thực sự thì  con bé vừa tốt nghiệp trung học này đã thay đổi nhiều thứ quá, nó già trông thấy và xem chừng bất cần đời hơn xưa. Cái nó chẳng thay đổi có lẽ là chuyện: Suốt đời không ăn cá. Tôi đồ vậy mặc dù nó mang vẻ đẹp hoang dại của một mỹ nhân ngư, không vướng mùi rong rêu, thơm nồng nàn kiểu những loài hoa nở rộ ở xứ nhiệt đới, sau cơn mưa. Giày chạy bộ thứ nào tốt? Nó hỏi.Tôi mang tới cho Carol hai hiệu: New Balance và Nike. Tôi không hiểu chữ tốt, tôi chỉ nhắm tới giá tiền cao nhất đồng thời mẫu mã ngó bắt mắt. Carol giống tôi, ghét màu mè thích đen xám. Ngay cả bộ đồ bó người chạy jogging cũng vậy. Đen đúa và giá thì trời ơi đất hỡi. Chẳng sao cả, chả nhiều nhặng gì đâu, chưa kể với tư cách là nhân viên trong cửa hiệu, trình mã số cho máy tính tiền quét, một cách tự động, chúng sẽ giảm đi 15% số thành. Dầu gì thì tôi cũng thiết tha có ngày nhìn thấy Carol chạy bá thở ở khúc đường vắng, mặt đỏ ké và cơ thể coi mòi thon thẻo hơn hiện tại. Mấy giờ thì xong? Ờ, tiệm đóng cửa vào 6 PM. Ông bà bô vẫn khoẻ? Chết tiệt, tui quên nói má tui mất rồi. Chia buồn khi nghe .Thế Neil, có tin gì về nó không? Một tay cảnh sát, một đứa sắp lấy vợ, hai thứ ấy khiến hành tung anh chàng đâm bí mật hơn. Bà già tôi hấp hối, tao có chết, nhắn nó hẳn thằng cớm đó cũng hổng thèm về đâu nhỉ! Bố tôi chửi vào khoảng không: Khốn nạn!

 

Carol hỏi có thích đi kéo ghế không? Đợi trước cửa hiệu, sáu rưỡi tui tới, nếu muốn. Dĩ nhiên là tôi muốn, có cơ hội hồi tưởng chuyện cũ cùng Carol và khi chộn rộn đi bên nhau, những nhân viên làm việc trong cửa hàng lắm chuyện này sẽ thay đổi một cách nhìn khác về cái “thằng người Tàu bí ẩn biết kung-fu” ấy. Tôi không buồn cải chính về những ngộ nhận chúng luôn áp đặt sai, kể cả nếu bọn họ quả quyết Carol là vợ tôi. Cả ngàn lẻ một lần tôi phân trần, không cứ đã là ba Tàu thì buộc phải biết kung-fu và không hẳn da vàng mắt một mí đều là made in China. Chúng ậm ừ làm như thông hiểu đạo lý rồi mọi chuyện lại đi về lối mòn cũ. Hình ảnh một bọn người lam lũ rách rưới đi dựng xây con đường sắt xuyên quốc gia, làm nghề đóng quan tài rồi chủ các quán ăn men theo liên tỉnh lộ có trong những thước phim xưa cổ đã ám mãi vào trí nhớ họ. Không phải sao, ngay cả món mì ống nổi tiếng của dân Ý người ta cũng từng ngờ vực tới sự vi phạm trắng trợn bản quyền do Từ Hy thái hậu thủ đắc. Nữ hoàng anh minh ấy mà buồn đời ra sắc lệnh cho con dân cùng đi đái một lần thì  e rằng sông Dương Tử sẽ gây sóng thần để cuốn trôi một bộ phận không nhỏ các châu lục người anh em sống quanh quẩn gần biên giới. Nếu một ngày kia trong các cửa hàng đều có dựng tấm bảng cảnh báo viết bằng tiếng Việt: “Ăn cắp là hành động xấu xa và chúng tôi buộc lòng phải nhờ cảnh sát can thiệp bla bla bla…” hẳn đến lúc đó tôi sẽ vênh váo: Ngộ là người Tàu a tài lũ, chí ùm chí a? Ngộ piết kung-fu nè, ngộ từng đứng chụp ảnh ở Vạn lý trường thành nè, cái nơi mà nị chưa đặt chân lên thì muôn đời nị chưa thể làm hảo hán.

 

Sáu giờ chiều, cánh cửa sắt kéo lại rít róng. Jimmy khoá nó sau khi đã mở nút hệ thống báo động bắt sau ô cửa gương. Hắn là thủ lĩnh của tiểu đội “lính đánh thuê” trong đó có tôi và khi đã mang “lon lá” cỡ đó cách ăn nói của hắn cũng có chút khan khác: Ê, có thuốc lá không, đưa tớ một điếu coi. Hôm nay mày ăn cái giống gì mà chẳng nhanh chân như những lần trước? Ờ, bị moa có cái hẹn. Ngay trước bổn tiệm? Ờ, đã lỡ định vị rồi. Thuốc đây, hút cho thông cần cổ. Jimmy thở ra một đám mây xám. Hẹn với gái à? Ờ, với gái, bắt buộc rồi, tiếc là không phải gái Tàu. Mẹ nó chứ, vậy là mày ngon cơm hơn tao rồi, tan việc là chóng về nhà kẻo má thằng cu nó chửi vang rân. Thằng người ưa hống hách với thuộc hạ ấy rụt cổ lại, hắn ném điếu thuốc: Tao lặn đây, chúc một cuối ngày an lành. Tôi nói bye và mồi lửa điếu thuốc khác.

 

Carol không thích ăn cá nhưng có thể ưa ăn mực hoặc một thứ thịt dai nhách như cao su. Chờ tới bảy giờ, nản lòng tôi bỏ đi, nhường vuông xi-măng trông khô ráo sạch sẽ ấy cho một gã thanh niên bụi bặm vừa sà tới; hắn dắt theo một con chó, quấn một đống chăn mền và tấm bìa lớn viết sẵn hàng chữ: “Quý vị có thể không cho tôi tiền bạc nhưng thú thật con chó của tôi đã nhịn ăn trong ba hôm rồi. Chúa chứng giám và độ trì cho những tấm lòng thành”. Những gì hắn thổ lộ bằng giấy viết cũng đủ minh bạch một điều: Chó mới gặt hái cảm tình từ tha nhân, con người thì không sánh được. Một gã vô gia cư ngồi mình ên bên đường sẽ nghèo kiết xác nếu so với “đại gia” có dắt chó theo đóng tuồng. Bao giờ cũng vậy, có vây cánh ắt hẳn phải hơn kẻ thế cô.

 

Tôi vẫn chăm chỉ cày bừa, tôi đi làm và nghĩ bụng thế nào Carol cũng sẽ tạt qua, phân trần, xin lỗi về chuyện thất hứa bữa nọ. Hôm ấy một trung niên dáng vẻ khắc khổ với gương mặt có nhiều nếp nhăn tiến lại gần tôi, ngó chăm vào miếng nhựa trắng có ghi khắc tên tôi luôn cài trên bộ đồng phục xấu xí. Xin chào bác, tôi có thể giúp gì cho bác đây? Tôi nói như cái máy. Người trung niên moi trong túi áo ra cuốn sổ nhỏ, ông rút tấm ảnh kẹp giữa những trang oằn cong: Bạn nhìn ra ai đây không? Ông dí tấm hình đen trắng cỡ 5x7 ngay trước mũi tôi và tôi đánh hơi được thằng cha này là một thám tử. Biết chứ, cô ta tên là Carol. Gặp gỡ có thường xuyên? Nghĩa của chữ thường xuyên là sao ạ? Hơn hai năm mới nhìn thấy nhau thì đâu thể gọi là thường xuyên nhỉ? OK, lần gặp mặt mới nhất xảy ra lâu mau rồi? Khoảng mười hôm trước, cô ta lại đây mua một bộ đồ thể thao và đôi giày dùng để chạy bộ. Tốt, tôi có xem qua một đoạn ghi hình ngắn từ camera đặt trong cửa hàng. Sau đó thì sao? Thì chia tay, Carol nói sẽ mời tôi đi ăn tối, tôi đợi nhưng cô ta hứa cuội. Tôi có thể biết chuyện gì đã xảy tới cho Carol không? Người trung niên có bộ mặt khắc khổ ấy nhét cuốn sổ nhỏ vào túi áo. Ông đưa cho tôi tấm giấy nhỏ ghi rõ tên tuổi nghề nghiệp và số điện thoại của ông: Có thu nhận điều gì mới lạ, gọi điện báo cho tôi biết. Tạm thời thì Carol cùng đồng bọn bốn đứa đã bị cảnh sát khu vực 21 phía bên kia sông bắt giữ. Chúng nằm trong một tổ chức buôn bán và tiêu thụ cần sa ma tuý. Những thông tin mà bạn vừa trao có thể chẳng man khai, tôi mong bạn không có gì cần phải dấu diếm. Bạn người Tàu phải không?

 

Ông đại uý Albert sếp khu vực 19 vỗ vai tôi. Chuyện cũng chả quan trọng lắm đâu, tôi vào mua cây vợt đánh bóng bàn rồi nhân tiện hỏi bạn đôi ba câu vậy thôi. Ông đi ra cửa và ném cái nhìn đầy ác cảm xuống thằng người ôm chó ngủ gà gật bên lề đường. Toàn một bọn chây lười, sao bao nhiêu công việc lại để cho bọn di dân nó nhanh tay xí phần cả, lương lậu thấp cũng hổng ke. Cảnh sát mặc thường phục đến thăm hỏi nhân viên cửa hàng hôm trước, hôm sau thằng chủ tiệm đã vò đầu bức tai làm bộ nhăn nhó: Chuyện chẳng đặng đừng, mày là một nhân viên tốt, nhưng do tình trạng kinh tế đang hồi khó khăn, chúng tao rất lấy làm đắn đo hối tiếc để nói rằng bla bla bla… Tôi vào góc kẹt thay đổi xiêm y, ném bộ đồ thể thao xấu xí trong ngăn kệ đựng dụng cụ cá nhân trống trải. Tôi bước ra đường không thèm nghĩ tới chuyện ngày mai. Tôi ném hai đồng vô cái nón của thằng người ăn mày và tôi nói bye bye với con chó có đôi tai rất thính. Lâu lắm mới có được một ngày chủ nhật đúng nghĩa, tôi ngồi vỉa hè quán cà phê tha hồ thắp thuốc thở khói vào cao xanh. Bên kia đường có người đàn ông dáng lạc hồn, lưng còng với cái túi vải móc chéo vai. Ông ta thích ăn phở gà và khoái xơi những cuốn chả giò tôm cua chiên vàng thơm ngọt. Và có lẽ ông là người duy nhất biết tôi không phải bọn Tàu thích bành trướng.